Slika: Grad 40: Još jedna jeziva Sovjetska tajna
Gradski život

Grad 40: Još jedna jeziva Sovjetska tajna

Zabranjeno mesto koga nema na karti krije mračnu misteriju

flickr: Adrian Kingsley-Hughes
Grad 40: Još jedna jeziva Sovjetska tajna

Duboko u nepreglednim šumama Urala nalazi se naselje kodnog imena – Grad 40.

Iza čuvanog ulaza i bodljikave žice, kako piše Guardian, nalazi se misteriozno mesto koje kao da dolazi iz neke druge dimenzije i svakako iz drugog vremena.

Kodnog imena Grad 40, tek od nedavno poznat i kao Ozersk, je rodno mesto sovjetskog nuklearnog programa. Sve je počelo odmah posle Drugog svetskog rata, a godinama se grad od čak stotinu hiljada stanovnika nije nalazio ni na jednoj mapi.

Sa prekrasnim jezerima, lejama cveća i drvoredima grad i danas podseća na idilična mesta iz pedesetih.

Mlade majke šetaju sa kolicima, deca se igraju na ulici, mladići i devojke se kupaju u jezeru dok penzioneri sede na klupama.

Prodavačice na štandovima uz ulicu prodaju razno voće i povrće. Sve se čini potpuno normalno. Ali jedina stvar koja otkriva mračnu tajnu je Gajgerov brojač kojim se pre kupovine namirnice proveravaju.

Stanovnici znaju istinu: njihova je voda zagađena, voće i povrće su otrovni, a njihova deca bi mogla da budu bolesna.

Ozersk i njegova okolina smatraju se jednim od najkontaminiranijih područja na svetu. Zovu ga u “grobljem na Zemlji”.

Sovjeti su počeli sa izgradnjom Grada 40 posleratne 1946. godine u najvećoj tajnosti, i to oko velike nuklearne elektrane Majak na obali jezera Irtijaš. Prema planovima, grad je trebalo da udomi radnike i naučnike iz svih delova Sovjetskog Saveza koji će raditi na sovjetskom nuklearnom programu, i  naravno napraviti atomsku bombu.

U prvih osam godina stanovnici nisu smeli da napuštaju grad baš nikada, pišu o njemu ili ostvare bilo kakav kontakt sa spoljašnjim svetom. Oni koje su Sovjeti ovde preselili smatrali su se nestalim.

Stanovnicima su godinama govorili da su “nuklearni štit” i “spasitelji sveta”, a da su svi izvan grada neprijatelji. Dok je većina sovjetskog stanovništva gladovala i živela u nezamislivoj bedi, ljudi su ovde imali privilegije pa čak i poneki luksuz.

Nudili su im privatne stanove, obilje hrane – uključujući egzotične namirnice poput banana, odlične škole i zdravstveni sistem, mnogo kulturnih i zabavnih događanja.

U zamenu, stanovnici su svoj život i posao morali držati u strogoj tajnosti. Taj dogovor i dalje važi. Danas se ovde skladišti gotovo sav rezervni fisioni materijal u Rusiji, kao i nuklearni otpad iz reaktora.

I pored svega većina stanovnika grada je zadovoljna i danas. Veruju da su upravo oni ruski “izabranici” i ponose se što su građani ovog zatvorenog mesta.

Život u Gradu 40 smatra se prestižem. Mnogi ga stanovnici opisuju kao mestom “intelektualaca”, gde dobijaju najbolje od svega.

Ali tajni pakt je imao smrtonosne posledice.

Godinama su sovjetski politički i naučni krugovi krili efekte ekstremne izloženosti radijaciji na zdravlje lokalnog stanovništva pa i njihovih potomaka.

Većina stanovnika je radila u blizini nuklearnog kompleksa Majak u ekstremno opasnim uslovima. Već pred kraj četrdesetih ljudi su počeli da umiru. Bili su žrtve dugotrajne izloženosti radijaciji.

I dok tačni podaci nisu poznati, zahvaljujući strogoj tajnosti ruskog državnog vrha, nadgrobni spomenici na tamošnjem groblju svedoče o mračnim posledicama sovjetskog eksperimenta.

Stanovnici Grada 40 bili su žrtve velikog broja nuklearnih nesreća, pa i najpoznatije iz 1957. godine, Kištim katastrofe, najgoroj nuklearnoj nesreći na svetu pre Černobila 1986. godine. Godinama je čuvana u strogoj tajnosti.

Takođe, uprava nuklearne elektrane Majak je decenijama skrivala odbacivanje toksičnog otpada u obližnje reke i jezera.

Po nekim podacima je, iako ovo ruske vlasti demantuju, iz nuklearke Majak odbačeno ukupno 200 miliona kirija (jedinica za radioaktivnost) radioaktivnog otpada u okolinu što je četiri puta više od zagađenja koje je procurelo posle katastrofe u Černobilu.

Prema tvrdnjama nekih stanovnika Ozerska, to se nastavlja i danas. Jedno od obližnjih jezera toliko je zagađeno plutonijumom da su ga prozvali “Jezerom smrti”. Prema nekim izveštajima, radioaktivna koncentracija tamo prelazi 120 miliona kirija – što je 2,5 puta više nego radijacija koja je otpuštena u atmosferu u černobilskoj katastrofi.

I danas, strancima i ostalim Rusima ulaz u grad nije moguć bez dozvole FSB-a (ruske tajne službe), a snimanje područja strogo je zabranjeno.

Sa druge strane, stanovnici Ozerska mogu privremeno da napuste grad uz specijalne dozvole. Mogu čak i da ga zauvek napuste ako to žele. Ipak malo njih se odluči na ovu opciju, jer bi to za njih značilo gubitak privilegija koje im ovaj grad donosi.

U njihovim očima ograda oko Ozerska ne služi da bi njih zadržala od ostvarivanja vlastitih snova i želja, već da bi strance sprečila od ulaska u njihov raj, štiteći građane Rusije od “neprijatelja”.

Dodaj komentar

Ostavi komentar

*

 

Više uGradski život

novodišnji-vašari-2018
Najbolji Novogodišnji vašari u Srbiji

Evo šta bi trebalo da vidite i naravno probate

Domino Magazin 15.12.2017
Nikada ovako ne počinjite razgovor

Fraze koje će sve upropastiti čak i pre nego što kažete šta ste mislili

Domino Magazin 15.12.2017
Ostrvo krije tajnu nastanka života na Marsu

Tek se formiralo

Domino Magazin 15.12.2017
Arktik će se odlediti

Ostavili smo otvorena vrata frižidera

Domino Magazin 15.12.2017
Trump zabranio Kaspersky zbog špijunaže

U svim državnim ustanovama

Domino Magazin 14.12.2017
13 ubedljivo najgorih prazničnih grešaka

Postoji tajna veza između Nove Godine i seksa i to perverznog seksa

Domino Magazin 14.12.2017
Norveška isključila FM radio zauvek

Prva zemlja koja je to uradila

Domino Magazin 14.12.2017
Evolucija krenula unazad

A ljudi postaju sve gluplji?

Domino Magazin 14.12.2017
Severna Koreja sve više podseća na nacističku Nemačku

A logori su gori od Aušvica

Domino Magazin 14.12.2017
novogodišnje-rasprodaje-2018
Rasprodaje – Zima 2017 / 2018

Pregled najboljih novogodišnjih 2018 sniženja i akcija u Srbiji

Domino Magazin 13.12.2017

Domino magazin © 2007-2015. Sva prava zadržana.